skip to Main Content
Uit Velen één: Ontdek Ieders Eigen Kijk Op De Zaak

Uit velen één: ontdek ieders eigen kijk op de zaak

Wanneer je regelmatig spreekt met verschillende mensen binnen en buiten een organisatie, is het je waarschijnlijk opgevallen dat er verschillende opvattingen bestaan over wat de organisatie doet (of zou moeten doen), waar deze voor staat, en voor wie. Hoe ontdek je wat deze ‘kijken’ (zgn. business perspectives) op de organisatie zijn, en waar deze met elkaar overeenkomen en verschillen?

In deze blog leg ik uit hoe je door gebruik te maken van de CATWOE-techniek per belanghebbende ontdekt wat hun specifieke kijk is op de organisatie, zodat je zien waar overeenkomsten en verschillen zitten.

Back to basics: input, transformatie, output

De CATWOE-techniek is het beste te gebruiken als je organisatie als een systeem beschouwt dat input ontvangt, transformeert, en output levert. Tijdens de transformatie van input naar output wordt waarde toegevoegd aan het eindproduct.

Het hangt van het type belanghebbende af wat zij als toegevoegde waarde zien. Particuliere en zakelijke klanten zeggen bijvoorbeeld dat ze de service om gemakkelijk en snel geld over te maken en te ontvangen zien als toevoegde waarde. Voor hen bestaat de bank als een dienstverlener op het gebied van financiële transacties.

Laten we nu eens aandeelhouders van de bank als voorbeeld nemen. Zij zien de toegevoegde waarde van de bank vooral in de mogelijkheid die het biedt om geld te verdienen. Voor hen bestaat de bank als investeringsvehikel.

Zoals we zien is reden dat een organisatie bestaat afhankelijk van aan wie je het vraagt. Verschillende belanghebbenden (ook binnen een organisatie!) hebben verschillende ‘business perspectives’.

Het is van wezenlijk belang te begrijpen welke business perspectives bestaan over de organisatie. Veranderingen in een organisatie alleen slagen als de betrokken belanghebbenden een gelijke kijk delen op de uitkomst van veranderingen, ook al verschillen hun business perspectives.

Business perspectives ontdekken en vergelijken

Met de CATWOE-techniek ontdek je per belanghebbende een business perspective. De techniek is ontwikkeld door prof. Peter Checkland en maakt deel uit van de Soft Systems Methdology (SSM).

Een CATWOE-analyse beperkt zich niet per se tot het niveau van de gehele organisatie. Het werkt net zo op kleinere organisatieonderdelen, zoals businessunits, afdelingen, teams en zelfs programma’s en projecten.

De afkorting CATWOE staat voor de begrippen:

  • Customer: wie ontvangen de output van je organisatie? Wie zijn de begunstigden (of misschien slachtoffers) van je organisatie?
  • Actors: wie zijn betrokken bij het transformeren van input naar output?
  • Transformation: wat zijn de kernactiviteiten van je organisatie? Houd dit kort en krachtig! Bijv.: hamburgers bakken, studenten opleiden, vishengels verkopen. Probeer om op niet meer dan drie kernactiviteiten uit te komen.
  • World view: hier beantwoord je de meest fundamentele vraag: wat is de reden dat je organisatie bestaat? Wat het is het doel van de organisatie? Bijvoorbeeld: deze organisatie bestaat om hengelsportliefhebbers de beste vishengels en toebehoren te bieden, om zo hun plezier in de hengelsport te vergroten.
  • Owner(s): wie is (of zijn) in staat om beslissingen te nemen die bepalen wat je organisatie wel of niet gaat doen?
  • Environment: welke omgevingsfactoren zijn relevant voor je organisatie? Denk aan politieke, economische, sociaal/culturele, technische en juridische factoren.

Begin met de CATWOE-techniek bij het vragen naar de world view en de transformation. Wanneer deze gedefinieerd zijn en inhoudelijk goed op elkaar aansluiten, vormen ze een helder kader voor de antwoorden op de overgebleven vragen.

Wanneer je per belanghebbende een CATWOE-analyse hebt gemaakt, ga je ze met elkaar vergelijk om te zien waar de overeenkomsten en (vooral!) verschillen zitten tussen de business perspectives. Deze zijn vaak het beste te zien bij de world view en transformation onderdelen.

Tijd voor consensus

Nieuwe systemen, aangepaste processen, fusies, nieuwe producten en diensten: bij verandering is het goed om iedereen ‘on the same page’ te krijgen over het doel en gewenste uitkomst ervan voor je organisatie. Dat hierin verschillen zijn, betekent dat je voornaamste belanghebbenden met deze verschillen geconfronteerd worden, om zo samen te zoeken naar een acceptabele consensus.

Business analisten (bij uitstek) zijn in staat om een waardevolle bijdrage aan de totstandkoming van consensus. Zij kennen de betrokken partijen goed, hebben inzicht in ieders business perspective (dankzij de CATWOE-analyse), en begrijpen hoe de organisatie werkt. Zo ontstaat uit vele perspectives één gedeeld perspective op de uitkomst van de verandering.

Literatuur

Paul, D., Cadle, J., & Turner, P., (2014). Business Analysis (third edition). Swindon: BCS Learning & Development Ltd.
Paul, D., Cadle, J., & Turner, P., (2014). Business Analysis Techniques (second edition). Swindon: BCS Learning & Development Ltd.

 

Back To Top
X